Νοικοκυριό και πνευματική ζωή της μητέρας (γέροντος Παϊσίου)

— Γέροντα, πώς μπορεί μια νοικοκυρά να ρυθμίση τις δουλειές της, ώστε να έχη χρόνο και για προσευχή; Τι αναλογία δηλαδή πρέπει να υπάρχη ανάμεσα στην εργασία και στην προσευχή;

—  Οι γυναίκες συνήθως δεν έχουν μέτρο στις δουλειές τους. Θέλουν συνέχεια να ανοίγουν δουλειές. Ενώ έχουν πολλή καρδιά και θα μπορούσαν να κάνουν πολύ καλό νοικοκυριό στην ψυχή τους, ξοδεύουν την καρδιά τους σε ασήμαντα πράγματα.
Ας υποθέσουμε ότι έχουμε ένα ποτήρι με ωραία σχέδια, με γραμμές κ.λ.π. Και αν δεν είχε γραμμές, την δουλειά του πάλι θα την έκανε. Εκείνες όμως πάνε στο κατάστημα και αρχίζουν: «Όχι, τις θέλω μέχρι εκεί τις γραμμές, όχι έτσι, όχι αλλιώς». Και αν έχη και κανένα λουλούδι, ε, τότε είναι που σκιρτά η καρδιά! Έτσι η γυναίκα καταστρέφει όλη τη δυναμικότητά της. Σπάνια θα βρης κανέναν άνδρα να δώση προσοχή σε κάτι τέτοια. Και αν ένα πορτατίφ είναι λ.χ. είναι καφέ η μαύρο, ούτε που το προσέχουν οι άνδρες. Αλλά η γυναίκα θέλει κάτι όμορφο, χαίρεται  δίνει ένα κομμάτι της καρδιάς της σε αυτό, άλλο κομμάτι σε κάτι άλλο, οπότε τι μένει για τον Χριστό;

Τα χασμουρητά από την κούρασή της στην ώρα της προσευχής.Όσο απομακρύνεται η καρδιά της γυναίκας από τα όμορφα, τόσο πλησιάζει τον Χριστό. Και όταν η καρδιά δοθή στον Χριστό, τότε έχει μεγάλη δύναμη!
Είδα μια ψυχή αυτές τις μέρες που έχει αφεθή τελείως στον Θεό. Βλέπεις να καίη μέσα της μια γλυκιά φλόγα! Τα παίρνη όλα στα ζεστά. Ήταν τελείως κοσμική, αλλά είχε καλή διάθεση και κάποια στιγμή τινάχθηκε η σπίθα μέσα της. Χρυσαφικά, λούσα, όλα τα πέταξε. Τώρα ζη με μια απλότητα! Αγωνίζεται, κάνει δουλειά πνευματική. Με τι θυσία κινείται! Ζήλεψε τους Αγίους με την καλή έννοια. Τι κομποσχοίνι, τι νηστείες κάνει, τι Ψαλτήρι διαβάζει! Φοβερό! Αυτή τρέφεται με την άσκηση τώρα.

— Γέροντα, μία μητέρα μου είπε: «Είμαι αδύναμη σωματικά και κουράζομαι πολύ. Ούτε τις δουλειές προλαβαίνω να κάνω, ούτε μου μένει χρόνος για προσευχή».

—  Να απλοποιήση την ζωή της  για να της μένη χρόνος και για προσευχή. Με την απλότητα μια μητέρα μπορεί να κάνη πολλή προκοπή. Αν μια μάνα έχει απλοποιήσει τη ζωή της, αλλά κοπιάζει, γιατί έχει πολλά παιδιά, δικαιούται να πη «κουράζομαι». Αν όμως χάνη το χρόνο της κοιτάζοντας πώς θα παρουσιάση τακτοποιημένο το σπίτι της στους ξένους, τότε τι να πη κανείς; Μερικές μητέρες, για να τα έχουν όλα τακτοποιημένα στο σπίτι, περιορίζουν ασφυκτικά τα παιδάκια και δεν τα αφήνουν να μετακινήσουν μια καρέκλα ή ένα μαξιλάρι. Τους επιβάλουν στρατιωτική πειθαρχία, και έτσι τα παιδιά, ενώ γεννιούνται κανονικά, μεγαλώνουν δυστυχώς βλαμμένα. Ένας μυαλωμένος άνθρωπος, αν δη σε ένα σπίτι που έχει πολλά παιδιά όλα τα πράγματα στην θέση τους, θα βγάλη συμπέρασμα ότι ή τα παιδιά είναι βλαμμένα ή η μάνα είναι βάρβαρη και επιβάλλει στρατιωτική πειθαρχία. Υπάρχει φόβος στην ψυχή των παιδιών, γι´ αυτό πειθαρχούν.
Μια φορά είχα πάει σε ένα σπίτι με πολλά παιδιά. Πόση χαρά μου έδωσαν αυτά τα παιδάκια με τις παιδικές αταξίες τους, που χαλούσαν την κοσμική τάξη. Αυτό είναι η μεγαλύτερη αταξία, που κουράζει πολύ τον σημερινό άνθρωπο. Παλιά δεν υπήρχαν πνευματικά βιβλία, για να βοηθηθούν οι μητέρες με την μελέτη. Τώρα υπάρχουν ένα σωρό Πατερικά, ένα σωρό μεταφράσεις, αλλά δυστυχώς οι περισσότερες μητέρες ή ασχολούνται με κάτι χαζά ή εργάζονται, για να τα βγάλουν πέρα.
Η μάνα καλύτερα είναι να ασχολήται με την ανατροφή των παιδιών, παρά να καταπιάνεται σχολαστικά με το νοικοκυριό, με τα άψυχα πράγματα. Να τους μιλάη για τον Χριστό, να τους διαβάζη βίους Αγίων. Παράλληλα να ασχολήται και με το ξεσκόνισμα της ψυχής της, για να λαμποκοπάη πνευματικά. Η πνευματική ζωή της μητέρας θα βοηθήση αθόρυβα και τις ψυχές των παιδιών της. Έτσι και τα παιδιά θα ζουν χαρούμενα, και εκείνη θα είναι ευτυχισμένη, γιατί μέσα της θα έχη τον Χριστό. Αν η μάνα δεν ευκαιρή ούτε ένα «Τρισάγιο» να πη, πώς θα αγιασθούν τα παιδιά της;

http://7gym-kaval.kav.sch.gr/htdocs/index.php/sx-drastiriotites/paremvatika-programmata/i-gynaika-sto-paramythi?showall=1&limitstart=

— Και όταν, Γέροντα, μια μάνα έχη πολλά παιδιά και πολλές δουλειές;

—  Όταν κάνη τις δουλειές στο σπίτι, δεν μπορεί συγχρόνως να προσεύχεται; Εμένα η μητέρα μου μου έμαθε να λέω την ευχή. Όταν σαν παιδιά κάναμε καμμιά αταξία και πήγαινε να θυμώση, την άκουγα που έλεγε: «Κύριε Ιησού Χριστέ, ελέησόν με». Όταν έβαζε το ψωμί στο φούρνο έλεγε: «Εις το όνομα του Χριστού και της Παναγίας». Και όταν ζύμωνε και όταν μαγείρευε, πάλι έλεγε συνέχεια την ευχή. Έτσι αγιαζόταν και το ψωμί και το φαγητό που έκανε, αγιάζονταν και αυτοί που το έτρωγαν. Πόσες μητέρες που είχαν αγία ζωή είχαν και αγιασμένα παιδιά!
Να, η μητέρα του Γέροντα Χατζη-Γεώργη. Ακόμα και το γάλα αυτής της ευλογημένης μάνας, που θήλαζε ο Γαβριήλ –το κατά κόσμον όνομα του Γέροντα Χατζη-Γεώργη ήταν ασκητικό! Είχε αποκτήσει δύο παιδιά και ύστερα ζούσαν με το σύζυγό της εν παρθενία, αγαπημένοι σαν αδέλφια. Είχε ασκητικό πνεύμα από μικρή, γιατί είχε αδελφή μοναχή, ασκήτρια, την οποία επισκεπτόταν και αργότερα με τα παιδιά της. Ο πατέρας του Γαβριήλ ήταν και αυτός ευλαβής και ασχολούνταν με το εμπόριο, γι´ αυτό τον περισσότερο καιρό τον περνούσε στα ταξίδια. Αυτό έδινε την ευκαιρία στην μητέρα του να ζη απλά, να μη «μεριμνά και τυρβάζη περί πολλά», να τον παίρνη μαζί της και να αγρυπνή με άλλες γυναίκες πότε στις σπηλιές και πότε στα εξωκκλήσια. Γι´ αυτό μετά έφτασε σε τέτοια μέτρα αγιότητος.
Η ευλάβεια της μητέρας έχει μεγάλη σημασία. Αν η μητέρα έχει ταπείνωση, φόβο Θεού, τα πράγματα μέσα στο σπίτι πάνε κανονικά. Γνωρίζω νέες μητέρες που λάμπει το πρόσωπό τους , αν και δεν έχουν από πουθενά βοήθεια. Από τα παιδιά καταλαβαίνω σε τι κατάσταση βρίσκονται οι μητέρες.

 

Πηγή: από το βιβλίο Γέροντος Παΐσιου Ἁγιορείτη Λόγοι Δ’, Οἰκογενειακὴ ζωή, Ἔκδοση Ἱερὸν Ἡσυχαστήριον “Εὐαγγελιστὴς Ἰωάννης ὁ Θεολόγος”

ηλεκτρονική πηγή κειμένου: pefip.gr/?page_id=270  φωτο από: xristianos και  7gym-kaval.kav επιμέλεια ανάρτησης: Αντέχουμε…

17 thoughts on “Νοικοκυριό και πνευματική ζωή της μητέρας (γέροντος Παϊσίου)

  1. Αὐτόματη εἰδοποίηση σύνδεσης: “Για να μεγαλώσουν φυσιολογικά τα παιδιά…” (λόγοι αγίου Παϊσίου) | οικογένεια: μια γωνιά του Παραδείσου

  2. Αὐτόματη εἰδοποίηση σύνδεσης: Έρχονται πάλι εκλογές… και η δική μου ευθύνη ως μάνα: “έκαστος εφ ω ετάχθη” | οικογένεια: μια γωνιά του Παραδείσου

  3. Αὐτόματη εἰδοποίηση σύνδεσης: ”… όπως ακούμε μια μακρινή μουσική, να έχουμε την Έννοια του Θεού, την Ύπαρξη του Θεού…” | οικογένεια: μια γωνιά του Παραδείσου

  4. Αὐτόματη εἰδοποίηση σύνδεσης: Ανάσες ψυχής… | οικογένεια: μια γωνιά του Παραδείσου

  5. Αὐτόματη εἰδοποίηση σύνδεσης: ” Με την πολλή μέριμνα, ξεχνάει κανείς τον Θεό…” | οικογένεια: μια γωνιά του Παραδείσου

  6. Αὐτόματη εἰδοποίηση σύνδεσης: Συμβιβασμός με την ακαταστασία… | οικογένεια: μια γωνιά του Παραδείσου

  7. Γεια, χαίρομαι που υπάρχει ένα τέτοιο blog. Συνέχισε την καλή δουλειά, φαίνεται πως είναι καρδιακή… Είμαι κι εγώ μαμά 6 παιδιών, ζω επαρχία και είμαι μόνη μου…ο άνδρας μου ψαράς, οπότε τα βγάζουμε δύσκολα! Έχω σταματήσει χρόνια να κάνω δουλειές, τώρα πια νιώθω αδύναμη ήδη από τη στιγμή που ξυπνάω το πρωί…Δυστυχώς όμως, παρόλο που κοινωναω κι εξομολογουμαι συχνά, δεν είμαι ήρεμη. Νιώθω ταραχή και νεύρα για ό,τι γίνεται μέσα στο σπίτι. Τα παιδιά μου (από 5 έως 12) όλο τσακώνονται και φωνάζουν. Κι εγω όλο μαλώνω…. με όλους! Πώς να μιλήσεις για Θεό εδώ μέσα και για προσευχή, αφού ακόμα κι αυτή γίνεται βιαστικά και με νεύρα. Γνωρίζω οικογένειες με περισσότερα παιδια που, παρά τις δυσκολίες, είναι ευλογημενες. Σίγουρα κάτι κάνουμε-κάνω λάθος… Μακάρι ο Άγιος Παΐσιος να προσεύχεται για μας…

    Ἄρεσε στοὺς 2 ἄνθρωποι

    • Σίγουρα, Λήδα μου, ο άγιος Παΐσιος προσεύχεται για όλους μας και βοηθάει πολύ τις οικογένειες, γιατί τις νοιάζονταν πολύ…
      Με τη βοήθεια και συμβουλή του πνευματικού σου θα βάλεις μια σειρά… δεν το θεωρώ, παράξενο, πάντως, να υπάρχουν και φωνές και μαλώματα σε ‘ενα σπίτι με παιδιά-
      ίσως είναι που εμάς ως μητέρες μας ενοχλεί και μάς κουράζει περισσότερο, εκείνα τα παίρνουν πιο “χαλαρά”, δεν κρατούν κακίες και τα ξεπερνούν εύκολα…

      Αντιγράφω λίγα λόγια του αγ. Ιωάννου Κροστάνδης, που έχω σε ένα σημείο του σπιτιού και με βοηθούν:

      “Να προστρέχετε, αδέλφια μου, στην Μητέρα του Θεού όταν το σπίτι χάνει την ειρήνη του.
      Η Κυρία Θεοτόκος είναι πηγή του ελέους και της δυνάμεως. Μπορεί εύκολα να ειρηνεύσει τις ανθρώπινες καρδιές…
      Είναι η Γοργοϋπήκοος, που απαντά γρήγορα στις παρακλήσεις μας και μάς δίνιε την ειρήνη και την αγάπη. Αρκεί να την παρακαλούμε με πίστη και αγάπη.
      Είναι Μητέρα μας, θα κάνει ό,τι καλύτερο”.

      Μοῦ ἀρέσει

  8. Κάθε βράδυ διαβάζω το μικρό Απόδειπνο και τους χαιρετισμούς δεν αισθάνομαι ηρεμία στην ζωή μου από μικρή επικαλούμαι συχνά το όνομα της Παναγίας να με βοηθήσει δεν είμαι ασκητής είμαι μια απλή γυναίκα και όλες τις ανησυχίες που έχει μια γυναίκα δεν είναι εύκολο κάθε προσπάθεια που κάνω νομίζω ότι είναι λάθος αλλά συνεχίζω έστω και αν δεν τα κάνω σωστά ο Ιησούς Χριστός να μας καθοδηγεί

    Ἄρεσε στοὺς 1 πρόσωπο

  9. Και ναι χασμουριεμαι την ώρα της προσευχής γιατί είμαι κατάκοπη από όλη την μέρα και δεν κάνω πια άσκοπα πράγματα γιατί έχω 70% αναπηρία και ένα τεσσάρων ετών κοριτσάκι με αυτισμό και μια κόρη 18 .τα πιο πολλά πράγματα περνάνε από τα χέρια της μάνας δηλαδή τι να κάνω να τα παρατήσω ; Να μην προσεύχομαι καθόλου; Κάνω το καλύτερο που μπορώ πίστευα ότι αυτό ήταν αρκετό.πιστευω επίσης ότι είναι πιο εύκολο να κάνεις πνευματική ζωή όταν είσαι μόνος όταν έχεις οικογένεια και υποχρεώσεις είναι πολλά τα εμπόδια όπως και οι πειρασμοί.Περιμενα από κάποιο πνευματικό άνθρωπο κάποια άλλη συμβουλή και ενθάρρυνση η ζωή είναι πολύ δύσκολη

    Ἄρεσε στοὺς 1 πρόσωπο

  10. Οι συμβουλές του αγιου ειναι γενικότερες- δεν απευθυνονται προσωπικά στον καθενα αλλά σε ενα γενικότερο πλαισιο.
    Θα λάβετε καθοδήγηση προσωπική για τη δική σας περιπτωση απο εμπειρο πνευματικό πατερα.
    Ευχομαι ολοψυχα καλή δυναμη και καλή συνεχεια στον αγωνα σας.

    Μοῦ ἀρέσει

  11. Ο αγώνας μιας μανας στην οικογένεια και μάλιστα με τέτοιες δυσκολιες είναι σαν του μοναχού στο μοναστήρι. Ο Θεός θέλει να αγωνιζόμαστε στο μετεριζι που βρίσκεται ο καθένας κι Εκείνος βλέπει. …..Εμείς κάνουμε τον αγώνα μας χωρίς πολύπλοκες σκέψεις που ίσως προέρχονται από τον αντιδικο, όπως και όσο μπορούμε και ο Κυριος παρακολουθει. Για τον καθένα έχει το σχέδιο Του ανάλογα με τον δρόμο που διαλεξε με το αυτεξούσιο που του έδωσε. Αν εμείς κάνουμε λάθη στις επιλογές μας (δεν αναφέρομαι σε σενα) , πληρώνουμε το αντίτιμο και να ευχόμαστε να το πληρώσουμε σ αυτή τη ζωή. …..Υπομενουμε χωρίς γογγυσμο και η βοήθεια έρχεται πάντα στο τέλος, αφού έχουμε βάλει πρώτα εμείς όλες τις ανθρώπινες δυνάμεις μας.Μετά τον αγώνα στεφανωνεται ο νικητής. Καμμια φορά στους δύσκολους αγώνες υπάρχει Θεία επέμβαση αλλά γίνεται αντιληπτή μετά από καιρό.
    Όταν θα βλέπεις αργότερα την οικογένειά σου θα αναλογιζεσαι τι πέρασες και θα απορείς και συ πως τα κατάφερες. ….Ανδρίζου γιατί ο Κυριος ευλογει τους γενναίους και οι μάνες είναι γενναία άτομα.
    Η Παναγιά μαζί σου.

    Ἄρεσε στοὺς 1 πρόσωπο

  12. Καλή χρονιά σε όλους!
    Θαρσείτε, Εγώ νενίκηκα τον θάνατο, είπε ο Κύριός μας….και φυσικά εννοούσε τον πνευματικό θάνατο! Να έχεις θάρρος και πίστη στον Κύριό μας! και την ελάχιστη προσπάθειά σου, να ξέρεις ότι την βλέπει και την αναγνωρίζει….
    Ο Θεός θέλει από εμάς τη διάθεση και την πρόθεση…τα υπόλοιπα είναι δικά Του…
    Ζήτα Του να σε φωτίσει τί να κάνεις κάθε φορά που τα παιδιά “ξεφεύγουν” με τη συμπεριφορά τους, ζήτα Του να σου δείχνει κάθε στιγμή πώς να χειρίζεσαι τις καταστάσεις, ζήτα Του να σου δίνει υπομονή και αντοχή και ευχαρίστησέ Τον για τον άγγελο με αυτισμό που έχεις!
    Νιώθεις να μην έχεις ειρήνη μέσα σου αναφέρεις…. νομίζω όλοι μας έχουμε περάσει από αυτό το στάδιο….
    Όλοι μας, όμως, με τη βοήθεια του πνευματικού μας, τη βοήθεια της ευχής με το κομποσκοίνι, της νηστείας αλλά κυρίως της Θείας Κοινωνίας, καταφέρνουμε έστω και για λίγα λεπτά της ημέρας να βρίσκουμε μέσα μας ειρήνη Χριστού! Είναι μέσα σου η ειρήνη!
    Πάρε βαθιά ανάσα και καθώς γυρίζεις το κομποσκοίνι σου μερικές φορές λέγε με όλη τη δύναμη της ψυχής σου “ΜΕΓΑ ΤΟ ΟΝΟΜΑ ΤΗΣ ΑΓΙΑΣ ΤΡΙΑΔΑΣ, ΥΠΕΡΑΓΙΑ ΘΕΟΤΟΚΕ ΣΚΕΠΕ ΗΜΑΣ!”
    Ωστόσο, επειδή είμαστε άνθρωποι, σφάλλουμε, αμαρτάνουμε διαρκώς και μερικές φορές εθελοτυφλούμε απέναντι στα λάθη μας, προσπάθησε να αναλογιστείς τί λάθος κάνεις….
    Η ειρήνη από μέσα μας δεν χάνεται….την αφήνουμε εμείς και φεύγει….
    Κάνε μια ενδοσκόπηση μέσα στην καρδιά σου και ψάξε! Κάπου εκεί μέσα υπάρχει ο Χριστός! Αναζήτησέ Τον! και μόλις Τον αντικρύσεις άφησε τα δάκρυά σου να τρέξουν και ζήτα το έλεός Του!
    Χωρίς άγχος, χωρίς αγωνία, χωρίς μέριμνα! Έτσι απλά….
    Να θυμάσαι ότι Εκείνος είναι εκεί…..πάντα….εμείς ξεστρατίζουμε….
    Εύχομαι να Τον βρεις σύντομα!

    Μοῦ ἀρέσει

    • Σ ευχαριστώ Σοφία. Θέλω να επισημάνω τον ευλογημένο “κόπο” της Ορθοδοξιας που τον ξορκιζουν όλες άλλες λεγόμενες Χριστιανικες “εκκλησιες”…..Αλλά και στη πατρίδα μας βαφτισμενοι και μυρωμενοι στα ίδια ναματα θέλουμε να περάσουμε ακοπα αυτή τη ζωή και με τη κούρσα μας να πάμε και στον Παραδεισο.
      Ο Κυριος μας χάραξε δρόμο και τον βάδισε ο Ίδιος, με δυσκολίες, με κόπο και πόνο και τελικά σταύρωση. ….Ήρθε η Ανάσταση αλλά τι είχε περάσει πριν.Εμείς επικεντρωνομαστε στην Ανάσταση και στον Παραδεισο και αγνοούμε τη διαδρομή. Αγκάθια και τριβολια θα έχει και ματωμένα πόδια μέχρι ν αξιωθουμε να φτάσουμε στη πόρτα του Παραδείσου. …
      Δυστυχώς τα χρόνια που ζούμε έχουν αναγάγει σε κορυφαία επιδίωξη την ευκολία. Όλα να γίνονται ακοπα, χωρίς εμπόδια. Αυτός ο δρόμος όμως είναι μακρυά από την Ορθοδοξη παράδοση και όλοι οι Άγιοι Πατέρες μας το επισημαίνουν, άσχετα σε ποια εποχη έζησαν, δεν είναι παραξενο; όλοι είπαν τα ίδια γιατί οι Άγιοι είναι ο ίδιος ο Χριστός παρατεινομενος εις τους αιωνες, φωνάζει η εκκλησία μας.
      Να μην αποφευγουμε λοιπόν τον ευλογημένο κόπο απλά να παρακαλούμε να τον αντεξουμε και ο Κυριος τον έχει ζυγίσει πριν μας τον δώσει. Όλα τα υπόλοιπα είναι δοξασιες Δυτικού τύπου στις οποίες έχει προσχωρήσει δυστυχώς κατά πολύ και η πατρίδα μας.
      Ο Θεός έχει πολλούς τρόπους να μας συνεφέρει και η Παναγια μας δεεται για τον πιο…..απαλο. Τώρα ζούμε στη μακροθυμια Του αλλά πρέπει να είμαστε έτοιμοι και για δυσκολίες. Ιδίως οι γενιές που δεν έχουν γευτεί πόλεμο. ….Μακάρι οι τόσοι αγιοι μας να μαλακώσουν τα γεγονότα που είναι φανερό ότι έρχονται και οι ίδιοι μας έχουν προειδοποιησει. Όταν αποφευγουμε εμείς τα δύσκολα έρχονται εκείνα και μας βρίσκουν και να θυμάσαι ότι τρίχα δεν πέφτει απ το κεφάλι μας αν δεν θέλει Εκείνος.
      Καλή χρονιά κι ευλογημένη σε σένα και σε όλους.

      Μοῦ ἀρέσει

Ἀπαντῆστε

Συμπληρῶστε κατωτέρω τὰ στοιχεῖα σας ἢ πατῆστε σὲ ἕνα εἰκονίδιο γιὰ νὰ συνδεθῆτε.

Λογότυπος τοῦ WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ WordPress.com. Ἀποσυνδεθῆτε /  Ἀλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ Google. Ἀποσυνδεθῆτε /  Ἀλλαγή )

Εἰκόνα Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ Twitter. Ἀποσυνδεθῆτε /  Ἀλλαγή )

Φωτογραφία στὸ Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ Facebook. Ἀποσυνδεθῆτε /  Ἀλλαγή )

Σύνδεση μὲ τὸ %s σὲ ἐξέλιξη...