Η συγγνώμη και το φαγοπότι πριν τη νηστεία της Σαρακοστής (από την παράδοσή μας)

Η ¨συγγνώμη” μετά τον Εσπερινό της Συγχωρήσεως, την Κυριακή της Τυρινής

“Τέτοια μέρα ,παιδί μου,” λέει ο παππούς,” μαζευόμασταν όλο το χωριό στην εκκλησία και μετά τον Εσπερινό ζητούσαμε συγγνώμη ο ένας από τον άλλο¨.

“Συγχωρεμένα”, έλεγε ο ένας, ¨συγχωρεμένα¨, απαντούσε ο άλλος.

¨Έτσι φιλιωμένοι και μονοιασμένοι ξεκινούσαμε την Σαρακοστή.

Ήταν ένα πολύ ωραίο έθιμο και το τηρούσαμε όλοι στο χωριό.”

(παππούς Κώστας από χωριό της Δυτικής Μακεδονίας)

.

(είναι ένα έθιμο, που τηρείται ακόμα στα μοναστήρια και μπορούμε να τηρούμε και εμείς στις οικογένειές μας).

Αλεξία-momyof6

 *********************

Εμπονέστια: Το ποντιακό φαγοπότι πριν τη νηστεία της Σαρακοστής

 Τμήμα σύνταξης
Pontos-News.Gr

pontiaka_fagita_367534360.jpg

Η Εμπονέστια ήταν ένα ποντιακό έθιμο, της τελευταίας Κυριακής της Αποκριάς.

Το βράδυ της Κυριακής της Τυρινής μαζεύονταν οι οικογένειες σε  παρέες γύρω από το τραπέζι, αλλά και έξω στην ύπαιθρο κι έτρωγαν όλα τα κρεατικά και γαλακτοκομικά που υπήρχαν στο σπίτι, γιατί την επόμενη μέρα «έμπαινε η νηστεία». Κατά τον Ισαάκ Λαυρεντίδη ετυμολογικά το “εμβαίνω εις την νηστείαν”, έγινε εμπονέστια.

Οσήμερον θα εμπονεστιάζουμε

Το φαγοπότι μέχρι σκασμού, συνοδευόταν κι από γλέντι, το οποίο κρατούσε μέχρι τα μεσάνυχτα.

Ξημερώματα της Καθαρής Δευτέρας σφράγιζαν το στόμα τους για την περίοδο της νηστείας, τρώγοντας ένα αυγό και λέγοντας: Με τ’ ωβόν εβούλωσά το, με τ’ ωβόν θ’ ανοίγ’ ατο. Δηλαδή με το αυγό το βούλωσα με το αυγό θα το ανοίξω, έλεγαν, εννοώντας το κόκκινο πασχαλινό αυγό.

Η νηστεία είχε ιδιαίτερη βαρύτητα για τους Πόντιους. Όποιος δεν νήστευε χαρακτηριζόταν ως ασεβής προς την θρησκεία. Έτσι ακόμη κι αυτοί που δεν ήθελαν να νηστέψουν αναγκάζονταν να το κάνουν από ντροπή προς τους υπολοίπους.

Ότι περίσσευε από τα φαγητά τα έδιναν σε φτωχές τουρκάλες, οι οποίες γύριζαν από το πρωί στις ελληνικές συνοικίες, με σκοπό την συλλογή των υπολειμμάτων των τροφών.

Η χαρακτηριστική έκφραση που απηύθυναν οι τουρκάλες μόλις αντίκριζαν μια ελληνίδα νοικοκυρά: «Κόγκσου, αρτούχ ‘μαρτούχ γιόκμου;» Δηλαδή: Γειτόνισσα, περισσεύματα, ξεπερισσεύματα δεν έχει; Και οι ελληνίδες σχολίαζαν μεταξύ τους: Οσήμερον οι τουρξάδες α έχ’ νε μπαϊράμ. Δηλαδή: Σήμερα οι τουρκάλες θα έχουν μπαϊράμι, που είναι μεγάλη θρησκευτική γιορτή για τους μουσουλμάνους.

*******************

ΚΑΛΗ ΣΑΡΑΚΟΣΤΗ! ΣΥΓΧΩΡΕΜΕΝΑ!

8 thoughts on “Η συγγνώμη και το φαγοπότι πριν τη νηστεία της Σαρακοστής (από την παράδοσή μας)

  1. Πρωτη φορά ακουσα αυτη τη φράση απο τον πεθερό μου που μου είχε πει “Σωτηρία παιδι μου συχωρα με” κι εγω έμεινα να τον κοιτάζω και να αναρωτιεμαι τι συνεβει. Αν και απο μικρή κοινωνουσα ποτε κανεις δεν το είχε πει! Να ναι καλά εκεί που είναι….

    Μοῦ ἀρέσει

  2. Αν και δεν πιστεύω, η ορθοδοξία και η θρησκεία έχουν μεγάλη σημασία για τον τόπο μας ως την λαϊκή μας παράδοση και ταυτότητα. Σχωράτε με και ευχαριστώ για το άρθρο. Καλή Σαρακοστή.

    Μοῦ ἀρέσει

    • Αν και καθυστερημένα η απάντηση μου ή μάλλον το δικό μου σχόλιο, από τα λόγια σας φαίνεται πως έχετε αγαθή προαίρεση και καλλιεργήσιμη ψυχή, μην αφήσετε αυτά τα στοιχεία να χαθούν εκμεταλλευτείτε τα. Μη μείνετε μόνο στη λαϊκή παράδοση αλλά μπείτε βαθύτερα, βασικά δείτε γιατί δε θέλετε να πιστέψετε. Δοκιμάστε να ζήσετε έστω και για μία βδομάδα σαν αληθινός ορθόδοξος, όχι σαν και εμάς του δήθεν που είμαστε τελείως ακατήχητοι, δεν έχετε να χάσετε απολύτως τίποτα. Με αληθινή εκτίμηση!!!

      Μοῦ ἀρέσει

  3. Σήμερα πήγα κι εγώ για πρώτη φορά στον Εσπερινό της συγχωρητικότητας στη Στουτγκάρδη της Γερμανίας και βίωσα αυτό το ωραίο έθιμο. Ξεκινώντας από τη συγχώρεση που μας έδωσε ο ιερέας μπροστά στην Ωραία Πύλη στη συνέχεια ο κάθε πιστός που τον χαιρετούσε καθόταν δίπλα στη σειρά, όπως ακριβώς η νύφη κι ο γαμπρός με το σόι και περνούσαν οι υπόλοιποι πιστοί να συγχωρέσουν και να συγχωρεθούν και να κάτσουν κι αυτοί στη σειρά. Δημιουργήθηκε μια μεγάλη ουρά που περιέβαλε όλο τον εσωτερικό χώρο της Εκκλησίας.
    Μου άρεσε πάρα πολύ, μακάρι να ήταν και τα υπόλοιπα μέλη της οικογένειάς μου.
    Καλή Σαρακοστή να έχετε όλοι.

    Ἄρεσε στοὺς 1 πρόσωπο

Ἀπαντῆστε

Συμπληρῶστε κατωτέρω τὰ στοιχεῖα σας ἢ πατῆστε σὲ ἕνα εἰκονίδιο γιὰ νὰ συνδεθῆτε.

Λογότυπος τοῦ WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ WordPress.com. Ἀποσυνδεθῆτε / Ἀλλαγή )

Εἰκόνα Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ Twitter. Ἀποσυνδεθῆτε / Ἀλλαγή )

Φωτογραφία στὸ Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ Facebook. Ἀποσυνδεθῆτε / Ἀλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ Google+. Ἀποσυνδεθῆτε / Ἀλλαγή )

Σύνδεση μὲ τὸ %s σὲ ἐξέλιξη...